Επιστολή που στάλθηκε απο τους φορείς της Κρήτης στους φορείς της ελληνικής πολιτείας

Ηράκλειο,  26.9.2010

ΘΕΜΑ: «Ανάδειξη του Ελληνικού Διατροφικού Πολιτισμού στο σύνολό του»

Αξιότιμε Κύριε Υπουργέ,

Με έκπληξη πληροφορηθήκαμε την προσπάθεια που είχε ξεκινήσει επί προηγούμενων κυβερνήσεων, από τα Υπουργεία Πολιτισμού και Αγροτικής Ανάπτυξης, για την ένταξη της «Μεσογειακής Διατροφής» στους Προστατευόμενους Άυλους πόρους της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, σε συνεργασία με άλλες χώρες (Μαρόκο, Ιταλία, Ισπανία).
Πράγματι υπάρχουν ομοιότητες ανάμεσα στα διατροφικά προϊόντα που παράγονται και καταναλίσκονται στις χώρες της Μεσογείου, αυτό όμως δεν αρκεί για να τεκμηριώσει την ύπαρξη ενός γενικευτικού όρου, της «Μεσογειακής Διατροφής», που αρχικά είχε ιατρική σημασία και στη συνέχεια απέκτησε εμπορικό περιεχόμενο.

Στις χώρες αυτές δεν υπάρχει κοινός διατροφικός πολιτισμός παρά μόνο κοινά προϊόντα. Άλλωστε, η διατροφή μιας πληθυσμιακής ομάδας διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό από τις πολιτιστικές, κοινωνικές, οικονομικές και θρησκευτικές ιδιαιτερότητες, όχι μόνο από τα παραγόμενα  προϊόντα. Θα σας είναι ήδη γνωστό ότι το ελαιόλαδο, προϊόν υψηλής διατροφικής αξίας με προέλευση μεσογειακή, καταναλώνεται σε μεγάλες ποσότητες στην Κρήτη και σε άλλες ελληνικές περιοχές, ενώ σε άλλες πάλι ήταν μέχρι και πριν από λίγα χρόνια άγνωστο.

Σας υπενθυμίζομε ότι οι όροι με τους οποίους εντάσσονται στην UNESCO, τόσο οι χωρικές ενότητες (αρχαιολογικές περιοχές κ.ά.) όσο και οι άυλοι πόροι, είναι πρωτίστως πολιτιστικοί. Επιπλέον, οι προς ένταξη υλικοί και άυλοι πόροι είναι διακριτοί ως ενότητες με γεωγραφικό εντοπισμό και τοπικά χαρακτηριστικά. Ποια κοινά χαρακτηριστικά, ποιες κοινές καταβολές, ποια κοινά πολιτισμικά και κοινωνικά πρότυπα, ποιες κοινές γαστρονομικές αρχές έχουν συλλήβδην όλες οι περιοχές της Μεσογείου, ώστε να στεγαστούν κάτω από ένα τόσο γενικευτικό πολιτιστικό όρο, όπως η «Μεσογειακή Διατροφή»;

Ως εκπρόσωποι φορέων που πασχίζουν να αξιοποιήσουν την παγκόσμια φήμη της αναγνωρισμένης και τεκμηριωμένης Κρητικής Διατροφής, διαμαρτυρόμαστε εντόνως γι’ αυτήν την εξέλιξη.

Θα περιμέναμε από τις ελληνικές κυβερνήσεις να αναδείξουν τον Ελληνικό Διατροφικό Πολιτισμό στο σύνολό του, να ενθαρρύνουν τις προσπάθειες των ανθρώπων της ελληνικής περιφέρειας και να εμπνεύσουν τις τοπικές κοινωνίες ώστε να αναδείξουν τις τοπικές διατροφικές παραδόσεις σε στοιχείο της συμβολικής τους ταυτότητας. Ακόμη και η απλή εμπειρική γνώση είναι αρκετή για να κατανοήσει κανείς τις τοπικές ιδιαιτερότητες. Δεν είναι ίδια η διατροφή των κατοίκων της Κρήτης με τις (επίσης εκπληκτικές) διατροφικές συνήθειες των κατοίκων της Ηπείρου, ούτε με τις επτανησιακές, τις θρακιώτικες ή τις μακεδονικές. Όλα αυτά τα επί μέρους σύνολα συγκροτούν τον πλούτο του Ελληνικού Διατροφικού Πολιτισμού.

Πληροφορούμαστε ότι και Υπουργοί της σημερινής Κυβέρνησης προωθούν την ένταξη στους άυλους πόρους της UNESCO γενικευτικών πολιτιστικών μορφωμάτων, παρά το γεγονός ότι και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός έχει ενημερωθεί από εκπροσώπους μας και έχει εκφραστεί πολλές φορές για την ιδιαιτερότητα της Κρητικής Διατροφής, την οποία έχουμε προσπαθήσει να προωθήσουμε ως άυλο πολιτιστικό πόρο, χωρίς να βρούμε την παραμικρή συμπαράσταση από υπηρεσιακούς και άλλους παράγοντες των Υπουργείων.

Δεν είμαστε ούτε κατά της συνεργασίας με τις υπόλοιπες μεσογειακές χώρες, ούτε στρεφόμαστε εναντίον καμιάς άλλης ελληνικής περιφέρειας. Απεναντίας, πολλοί από τους φορείς που εκπροσωπούμε προωθούν πρωτοποριακά διεθνή προγράμματα και στηρίζουν με κάθε τρόπο τη συναντίληψη και την κοινή δράση. Είναι διαφορετικό όμως το να επιζητείς τη συνεργασία (αποδεδειγμένα, όσον αφορά στην περίπτωσή μας) και διαφορετικό το να παραδίδεις έναν ιατρικό όρο σε κοινή χρήση ενδύοντας τον με δήθεν κοινά πολιτισμικά χαρακτηριστικά. 

Πρόθεσή μας είναι η διαμαρτυρία αυτή να μη μείνει μόνο εδώ. Πρόθεσή μας είναι να εκφράσομε τη διαφωνία μας και στην ίδια την UNESCO με τρόπους που θα αναζητήσομε. Παράλληλα να ζητήσουμε τη συνεργασία φορέων από άλλες χώρες της Μεσογείου προκειμένου να ματαιωθούν αντιεπιστημονικές προσεγγίσεις που παραγνωρίζουν την πολυμορφία των πολιτισμών θεωρώντας τους ομοιογενή (πιθανώς και αδιαφοροποίητα) σύνολα.

Επιπλέον, προτιθέμεθα να ζητήσουμε και από άλλες ελληνικές και μεσογειακές περιοχές να προωθήσουν τα επί μέρους διατροφικά τους συστήματα ως ξεχωριστές (και συχνά ζωντανές) πολιτισμικές οντότητες. 

Προτείνουμε στους εκπροσώπους της Ελληνικής πολιτείας, όταν δεν αναφέρονται σε τοπικές διατροφικές παραδόσεις περιοχών της Ελλάδας, αντί να χρησιμοποιούν τον αδόκιμο γενικευτικό όρο «Μεσογειακή Διατροφή» να χρησιμοποιούν τον ορθότερο όρο «Ελληνικός Διατροφικός Πολιτισμός».

Αναμένουμε με ενδιαφέρον την άμεση απόκρισή και τοποθέτησή σας στην παρούσα

Με τιμή

εκ μέρους των φορέων που συνυπογράφουν

Νικήτας Δολαψάκης

Πρόεδρος Επιμελητηρίου Ηρακλείου

Εκπρόσωποι Φορέων που συνυπογράφουν την επιστολή

Πρόεδρος του ΤΕΙ Κρήτης, Βαγγέλης Καπετανάκης

Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, Νικήτας Δολαψάκης

Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ρεθύμνου, Γιώργος Γιακουμάκης

Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Λασιθίου, Μιχάλης Σγουρός

Πρόεδρος του  Επιμελητηρίου Χανίων, Βαγγέλης Σπανουδάκης

Πρόεδρος του Οικονομ. Επιμελητ. Ελλάδας, Τμ. Αν. Κρήτης, Γεώργιος Αμπαρτζάκης

Πρόεδρος του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου, Παράρτ. Κρήτης, Κώστας Καμπιτάκης

Πρόεδρος του Παγκοσμίου Συμβουλίου Κρητών, Γιώργος Αεράκης

Πρόεδρος του Παγκρήτιου Συλλόγου Διευθυντών Ξενοδοχείων, Γιώργος Πελεκανάκης

Πρόεδρος του Συνδέσμου Ξενοδόχων νομού Ηρακλείου, Ανδρέας Μεταξάς

Πρόεδρος της ΕΑΣ Πεζών, Γιώργος Φραγκιαδουλάκης

Πρόεδρος της ΕΑΣ Μεσσαράς, Μενέλαος Κουτσάκης

Πρόεδρος της ΕΑΣ Αποκορώνου Σφακίων, Σπυρίδων Βουτσαδάκης

Πρόεδρος του Συνδέσμου Εξαγωγέων Κρήτης, Αλκιβιάδης Καλαμπόκης

Πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Γεύσης, Αντώνης Παναγιωτόπουλος

ΠΡΟΣ:

Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού

Υπουργός: Παύλος Γερουλάνος,

Αναπληρωτής Υπουργός: Τηλέμαχος Χυτήρης,

Υφυπουργός: Γιώργος Νικητιάδης

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Υπουργός: Κώστας Σκανδαλίδης,

Υφυπουργός: Μιλένα Αποστολάκη,

Υφυπουργός: Γιάννης Κουτσούκος

Υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας

Υπουργός: Μιχάλης Χρυσοχοΐδης,

Αν. Υπουργός. (Μακεδ.-Θράκης): Σωκράτης Ξυνίδης,

Υφυπουργός: Παναγιώτης Ρήγας,

Υφυπουργός: Ντίνος Ρόβλιας



Πίνακας αποδεκτών για κοινοποίηση:

Πρωθυπουργός: Γιώργος Α. Παπανδρέου

Υπουργείο Εξωτερικών
Υπουργός: Δημήτρης Δρούτσας

Αναπληρωτής Υπουργός: Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου
Υφυπουργός: Σπύρος Κουβέλης,

Υφυπουργός: Δημήτρης Δόλλης

Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων
Υπουργός: Αννα Διαμαντοπούλου,

Αναπληρωτής Υπουργός: Φώφη Γεννηματά

Υφυπουργός: Εύη Χριστοφιλοπούλου

Υφυπουργός: Γιάννης Πανάρετος

Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης
Υπουργός: Ανδρέας Λοβέρδος,

Υφυπουργός: Χρήστος Αηδόνης,

Υφυπουργός: Μιχάλης Τιμοσίδης

Υφυπουργός παρά τον Πρωθυπουργό και Κυβερνητικός Εκπρόσωπος:
Γιώργος Πεταλωτής

Γραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου του ΠΑΣΟΚ και Βουλευτής Λασιθίου

κ Μιχάλης Καρχιμάκης

Πρόεδρος ΕΟΤ

Κανελλόπουλος Νικόλαος

Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού

Γιώργος Πουσαίος

Γενικός Γραμματέας Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων 

Γεωργία Μπαζώτη - Μητσώνη

Γενικός Γραμματέας  Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης Και τροφίμων

Γεώργιος Κανελλόπουλος

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης

Θεοδώρα Κόκλα

Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας

Γιώργος Κύρκος

Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Αττικής

Ηλίας. Λιακόπουλος.

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου

Σοφία Θεολογίτου,

Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας

Αν. Αποστολόπουλος

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Ηπείρου

κ. Δήμητρα Γεωργακοπούλου

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Θεσσαλίας

Καλλιόπη Γερακούδη

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Ιονίων Νήσων

Βασιλική Αλεξανδρίδου,

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Μαρία Λιονή

Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Βασίλειος Μπρακουμάτσος

Γενικός Γραμματέας Περιφέρειας Πελοποννήσου

Φ. Χατζημιχάλης

Γενική Γραμματέας Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας

Κατερίνα Διαμαντοπούλου

Βουλευτές Κρήτης

Ηρακλείου

Βασίλειος Κεγκέρογλου, Σταύρος Αρναουτάκης, Φραγκίσκος Παρασύρης, Εμμανουήλ Στρατάκης, Μαρία Σκραφνάκη, Ελευθέριος Αυγενάκης, Εμμανουήλ Κεφαλογιάννης, Μιχαήλ Κριτσωτάκης

Χανίων

Ευτύχης Δαμιανάκης, Εμμανουήλ Σκουλάκης, Σήφης Βαλυράκης, Χρήστος Μαρκογιαννάκης

Ρεθύμνου

Εμμανουήλ Όθωνας, Όλγα Κεφαλογιάννη

Λασιθίου

Μιχαήλ Καρχιμάκης, Ιωάννης Πλακιωτάκης

Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού, Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς

Διευθύντρια Τέτη Χατζηνικολάου